Maxina ou a filla espúrea. — Marcial Valladares Núñez. 1870.


   Era unha tarde á mediados d'outono de mil oitocentos cincuenta; tarde apacible, que gusto e melancolía daba á un tempo: gusto, porque sentiño estaba todo, fijéras'a vendima e, anque pouco e d'uvas apestadas, fervía ja o mosto n'as bodegas, maduro millo segaban os labradores n'as suas veigas e, n'os soutos, gardando-l-os rapaces-l-as castañas, apañaban os degaros qu'aquí e acola caian d'os ourizos; melancolía, porque case ningunha gala, ningun encanto restaba ja d'a primavera e vrau; montes e campos sin froliñas; terras ond'o centeo e trigo verdearan, árdigas, ou de color rajado; froiteiras, sin froita n'os eijidos; bosques e carballeiras, inda verdeando, si, pro en silencio e amostrando tal cal rama niños de pajáros viajeiros qu'alí cantaron; viñas co-a folla medio amarela e entr'as vimieiras, ou n'a enramada, anunciando o papo-rubio a vinda d'o triste inverno. Era unha tarde, en fin, e tres señoras, Otilia, sua nai e Adria, donjela d'esta, saindo á cousa d'as duas e media de Santiago, marchaban por Sar abaijo dereito á Angrois, todas en bestas d'arquiler e acompañadas de Leto, arquilador virollo, de poucas falas e que, mangas de camisa, iba braceando diante. Otilia, a mais nova d'as señoras, rompia a marcha dempois de Leto. Nena de dezaseis anos, esbelta como unha abrótia, era de cara longuiña, blanco-sonrosada coma a margarida d'as herbeiras; ollos negros e lucentes com'acibeche; naris delgadiño, cal o pico d'a lavandeira, ou cauda-tremula, e a sua graciosa boca, semellante o gomo d'a viña qu'empeza á abrir e amostra o tenro racimiño, amostraba tamen filas iguales d'esmaltados dentes á través de bermellos beizos. Levaba n'a cabeza un sombreirete de fina palla color de trigo, con pluma verde, abrigando as frebas d'o seu cabelo castaño-oscuro; corpiño de seda negra con escotada manga, e un encarnado faldon d'alpaca con moito voo, tanto que, non podendo arrecada-l-o, caia po-l-as ancas d'a gofosa mula que montaba. Seguia logo n'un cabalo tordo a nai d'Otilia, fanchoeira señora d'uns corenta anos, séria e algo picosa de virigüelas, pró de fisonomía nada vulgar, e con trazas de bonachona. Levaba tamen n'a cabeza un sombreirete de palla color café con plumas azuladas; por traje un vestido de merino color de pasa, e sobr'él unha manteleta de raso negro con fleco de cordoncillo. Por último, n'outra fogosa mula iba a donjela Adria, moza arrogante de trinta abriles e ollos gácios, fresca coma un poejo, alegre cal mañan de vrau. Un paniño de seda, color limon adornaba a sua cabeza, cuberta de pelo negro com'unha amora, posto en rodetes d'anchos cadrelos, e consistia o seu traje n'unha bata de carreiros azules en fondo blanco.

Sobre Galicia

Alba de gloriaCantares gallegosEstatuto de Autonomía de GaliciaHimno galegoHistoria y descripción de la ciudad de La CoruñaLei de normalización lingüísticaLei do uso do galego como lingua oficial polas entidades locaisLei de dereito civil de GaliciaLei de ordenación do sistema universitario de GaliciaLei de Seguridade Industrial de GaliciaLei do Consello Galego de UniversidadesLei reguladora do recurso de casación de GaliciaLei de creación do Colexio Oficial de Xornalistas de GaliciaLei de creación do Colexio de Educadores Sociais de GaliciaLei de símbolos de GaliciaVaróns ilustres de Galiza

Outros textos

A arte da guerraA InternacionalCantigas de Martin CodaxCantigas de Santa MaríaConstitución española de 1812Constitución española de 1837Constitución española de 1845Constitución española de 1931Constitución española de 1978GNU General Public LicenseLei Orgánica de protección de datos de carácter persoalNoso PaiProposta dun Novo Estatuto para EuskadiSedia-m'eu na ermida de San Simión

Índices

Autores:
A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z

Obras:
A  B  C  D  E  F  G  H  I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z

Séculos:
s. XII   s. XIII   s. XIV   s. XV   s. XVI   s. XVII   s. XVIII   s. XIX   s. XX   s. XXI

Participación

Podes consultar a Axuda para obter máis información de como participar, na que atoparás información de como comezar a colaborar. En caso de dúbidas síntete libre de preguntar.

Comunidade

De acordo coas nosas estatísticas, temos un total de 2 832 contas de usuario rexistradas en Wikisource, e entre elas 4 estiveron activas durante o último mes. Todas as persoas que editan en Wikisource son voluntarias, integrando unha comunidade colaborativa e coordinando os esforzos por medio de proxectos e espazos de conversa.
AfonsoII-P.jpgAntonello da Messina 009.jpgAlain-Fournier in 1905.jpgXosé Manuel Cabada Vázquez 1.jpgLuís Amado Carballo.jpg Francisco Añón, en La Ilustración de Galicia y Asturias 1880.jpgAristotle Altemps Inv8575.jpgÉtienne Carjat, Portrait of Charles Baudelaire, circa 1862.jpgPortrait of Gustavo Adolfo Bécquer, by his brother Valeriano (1862).jpgLudwig van Beethoven.jpgDía das Letras Galegas 1999, Roberto Blanco Torres.jpgAlfredo Branas Menendez (1859-1900). Writer and ideologue of Galician regionalism. Engraving by Thomas Pijoliu in The Catalan Illustration, 1882.JPGUxío Carré Aldao.jpgÁ Irmandade Galega Curros Enríquez de Rosario, no día da miña partida. Castelao, 1946.jpgRosalía Castro de Murguía por Luis Sellier.jpgO cura de Fruíme.jpgCurros - henriquez.jpgAlphonse Daudet..jpgPatricio Delgado Luaces, oficial de la facción de David Cornejo, fotografía de Eugenio Lanelongue.jpgEngels 1856.jpgAntonio Fernández Morales sentado.jpgJosé Fernández y Neira en Album Galicia, 1908.jpgFederico García Lorca. Huerta de San Vicente, Granada.jpgXoán Xesús González.jpgUrbano González Varela.pngEnrique Labarta sobre 1925.jpgLago González, Manuel.jpgXosé Lesta Meis.jpgNas novelas de López Ferreiro abundan os relatos históricos ambientados na Galicia rural.jpgAntón Losada Diéguez.jpgLuis Otero Pimentel.jpgJosé Pérez Ballesteros.JPGManuel Antonio Pérez Sánchez.jpgHeraclio Pérez Placer.jpgXoán Manuel Pintos Villar.jpgEduardopondal.jpgBernardo Rodríguez Ribeira 1924.jpgVentura Ruiz Aguilera.jpgRamón María del Valle Inclán, de Audouard.jpgAntón Villar Ponte.jpgXohán Vicente Viqueira.jpgWilliam Butler Yeats by George Charles Beresford.jpg
Afonso II · Agostiño de Hipona · Francisco Añón · Aristóteles · Pedro Boado Sánchez · Alfredo Brañas · Xosé Manuel Cabada · Amado Carballo · Martín Codax · Conan Doyle · Martín Balza · Baudelaire · Roberto Blanco Torres · Bernal de Bonaval · Bécquer · Beethoven · Carré Aldao · Castelao · Rosalía · Diego Antonio Cernadas · José Cornide · Curros Enríquez · Alphonse Daudet · Patricio Delgado Luaces · Camilo Díaz Baliño · Anselmo Feijoo Montenegro · Xosé Fernández Neira · Engels · Johan de Cangas · Alain-Fournier · Piotr Kropotkin · Xoán Xesús González · Urbano González · Pessoa · Lago González · Valentín Lamas Carvajal · Manuel Leiras Pulpeiro · Xosé Lesta Meis · Lorca · Enrique Labarta · Antonio López Ferreiro · Losada Diéguez · Machado de Assis · Manuel Antonio · Marx · Ángeles Maestro · Vladimir Maiakovski · Mendinho · Nietzsche · José Noguerol y Camba · Airas Nunes · Luís Otero Pimentel · José Pardiñas y Villalobos · Poe · Valentín Paz-Andrade · Xosé Pérez Ballesteros · Heraclio Pérez Placer · Pero da Ponte · Xoán Manuel Pintos · Pondal · Eugène Pottier · Bernardo Rodríguez · Ruiz Aguilera · Sá de Miranda · Sarmiento · Johan Servando · Walter Scott · Joseph Smith · Bram Stoker · Sun Tzu · Marcial Valladares · Valle-Inclán · Antón Villar Ponte · Vicente Viqueira · El Viejo Pancho · William Butler Yeats
Wikipedia

Galipedia
Enciclopedia

Meta-Wiki

Meta-Wiki
Coordinación

Wikimedia Commons

Commons
Multimedia

Wiktionary

Galizionario
Dicionario

Wikibooks

Galilibros
Libros

Wikiquote

Galicitas
Citas

Wikispecies

Wikispecies
Especies

Wikinews

Wikinews
Novas

Wikiversity

Wikiversity
Aprendizaxe

Wikivoyage

Wikivoyage
Viaxes

Wikidata

Wikidata
Datos

MediaWiki

MediaWiki
Desenvolvemento

Lingua